Sezai KAYA, Gümrük Müşaviri, Gümrük ve Ticaret Eski Müfettişi

19.04.2025


SORU:

Biliyorsunuz, Dünya ticaretinde son dönemlerde sular ısınıyor. Vergi hadlerini yükseltme savaşları başladı. Biz başka ülkelerden Türkiye’deki antrepolara mal getirsek ve ithal etmeden transit ticaretini yapsak bu mallara Türk menşeli olduğuna dair menşe şahadetnamesi düzenleyebilir miyiz?

CEVAP:

Hayır düzenleyemezsiniz. Bir eşyaya menşe şahadetnamesi düzenleyerek Türk menşeli diyebilmemiz için;

– ya o eşya tümüyle Türkiye’de elde edilmeli (üretilmeli)
– ya getirilen eşyadan farklı olarak Türkiye’de yeni bir ürün imal edilmeli
– ya da imalatın önemli bir aşamasının ve ekonomik yönden gerekli görülen en son esaslı işçilik ve eylemin Türkiye’de bu amaçla donatılmış işletmelerde yapılması gerekir.

Menşe şahadetnamesi düzenlenmesi halinde evrakta sahtekarlık suçunu işlemiş olursunuz. Ayrıca zamanla bu konu anlaşılacağından gerçek Türk mallarına olan politikalarda katılaşma görülecek ve ülkemiz zarar görecektir.

Kurumda müfettiş iken sarımsak soruşturması yürütmüştüm. Çin sarımsağına Türk menşe şahadetnamesi düzenleyerek AB ülkelerine satanların kotayı hızlıca doldurması yüzünden Türkiye’deki gerçek sarımsak üreticilerinin zarar gördüğüne şahit olmuştum.